Beta
Labirent organıyla havadan da soluyan, erkekleri birbirine karşı saldırgan, uzun yüzgeçli tropikal balık.
Balık · Orta · Etçil · Güneydoğu Asya (Tayland, Kamboçya, Laos) · Diğer adları: Siyam savaşçı balığı, Betta, Siamese fighting fish, Betta splendens
Fotoğraf: Daniella Vereeken · CC BY 2.0 · Wikimedia Commons
Özellikleri
Puanlar ırkın genel eğilimini gösterir; her hayvan bireyseldir. Akvaryum boyutu ihtiyacında 5 en büyük akvaryumu isteyen demektir. Puanlar nasıl belirleniyor?
Kökeni ve tarihi
Beta, Tayland'ın orta ve doğusundaki pirinç tarlaları, bataklıklar ve yavaş akan kanallardan gelir. Labirent organı sayesinde oksijeni az, sığ ve ılık sularda yüzeyden hava yutarak yaşayabilir. Tayland'da yüzyıllardır erkeklerin dövüştürülmesi için seçici üretim yapılmış, on dokuzuncu yüzyılda Siyam kralının hediye ettiği balıklar Batı'ya ulaşmıştır. Bugünkü halfmoon, crowntail, plakat ve double tail gibi yüzgeç tipleri ile sayısız renk hattı akvaryum için geliştirilmiştir. Yabani Betta splendens IUCN tarafından habitat kaybı nedeniyle hassas kategorisinde değerlendirilmektedir ve doğal formu çok daha kısa yüzgeçlidir.
Mizacı
İki erkek beta aynı akvaryumda tutulamaz; kavga yaralanma ya da ölümle sonuçlanır. Erkek, renkli ve uzun yüzgeçli balıkları rakip sanabilir; gurami gibi akrabalarına da tahammül etmez. Buna karşılık yüzgeç ısıran barbi türleri de betanın yüzgeçlerine saldırır. Kişilik sahibi, aynasına bakıp kabaran, köpük yuvası yapan ilginç bir balıktır. Dişiler daha uysal olsa da kalabalık dişi grupları uzman işidir.
Bakım notları
Satış noktalarındaki kupalar yalnızca geçici sergileme içindir; beta en az 20 litre, ısıtıcılı ve filtreli bir akvaryumda yaşamalıdır. Uzun yüzgeçleri yorulmasın diye filtre akıntısı çok yumuşak olmalı, yüzeyde dinlenebileceği geniş yapraklı bitkiler bulunmalıdır. Etçil olduğundan kaliteli beta granülü, donmuş kan kurdu ve artemia verilir; aşırı besleme şişkinliğe yol açar. Haftalık yüzde 25-30 su değişimi ve kapak şarttır.
Hangi balıklarla birlikte yaşar?
Uyumlu: Corydoras, Otocinclus, Kuhli, Harlequin rasbora, Ancistrus
Birlikte tutulmamalı: Lepistes, Endler lepistesi, İnci gurami, Cüce gurami, Sumatra barbi, Kiraz barbi, Melek balığı, Japon balığı, Oskar, Cüce pufer, Gümüş dolar, Elektrik sarısı çiklet
Uyum; su değerleri, boy farkı ve mizaca göre genel bir değerlendirmedir. Yeni balığı eklerken akvaryumu birkaç gün gözlemle.
Sağlık eğilimleri
- Yüzgeç çürümesi
- Kadife hastalığı (Oodinium)
- Beyaz benek (ich)
- Aşırı beslemeye bağlı şişkinlik ve yüzme kesesi sorunları
Uzmana danışın: Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır, teşhis ya da tedavi yerine geçmez. Balıklarınızın sağlığıyla ilgili her konuda veteriner hekiminize başvurun; yeni balıkları ana akvaryuma almadan önce ayrı bir tankta karantinaya alın.
Benzer ırklar
Kaynaklar
Son güncelleme: 4 Kasım 2026