Jako

Kökeni ve tarihi

Jako, Fildişi Sahili'nden Kenya'ya uzanan nemli ova ormanlarında, ırmak kıyılarındaki ağaçlarda yaşar. Geceleri yüzlerce bireylik topluluklar halinde tüner, gündüz palmiye meyvesi, tohum ve kil yemek için ormanın açık alanlarına iner. Gri gövdesi ve kırmızı kuyruğuyla kolay tanınır. Yüzyıllar boyunca Avrupa'ya en çok götürülen papağan oldu; 1980'lerden sonra yaşanan yoğun yakalama, yaşam alanı kaybıyla birleşince bazı bölgelerde popülasyonların büyük kısmı yok oldu. Bu nedenle 2016'da CITES Ek I'e alındı ve IUCN tarafından 'Tehlikede' sınıfına yükseltildi. Türkiye'de yasal olarak sahiplenilecek jakonun esaret altında üretildiğini gösteren belgeye sahip olması gerekir.

Mizacı

Zekası ve hafızası çok gelişmiştir; kelimeleri bağlamıyla eşleyebilir, telefon ve kapı zili seslerini birebir taklit edebilir. Bu zeka beraberinde hassasiyet getirir: değişikliğe, yalnızlığa ve sıkıntıya kolay tepki verir. Genellikle tek kişiye bağlanır, yabancılara mesafeli kalabilir. Tüm jakoların konuşacağının garantisi yoktur.

Bakım notları

Kanatlarını tamamen açabileceği büyük bir kafes ve her gün saatlerce gözetimli serbest alan gerekir. Kalsiyum ve D vitamini eksikliğine yatkın olduğundan pelet temelli beslenme, koyu yeşil sebzeler ve doğal güneş ışığı ya da kuşlara uygun UVB lamba önemlidir. Bulmacalı yem oyuncakları zihinsel uyarım sağlar. 40 yılı aşan ömrü nedeniyle sahiplenmeden önce uzun vadeli bakım planı yapılmalı, CITES belgesi ve halka numarası kontrol edilmelidir.

Sağlık eğilimleri

• Tüy yolma ve kendine zarar verme
• PBFD
• Hipokalsemi
• Aspergilloz
• Psittakoz

Kuş veterinerine danışın: Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır, teşhis ya da tedavi yerine geçmez. Kuşunuzun sağlığıyla ilgili her konuda veteriner hekiminize başvurun; egzotik hayvanlara bakan bir veteriner bulmak önemlidir.

Kaynaklar

1. World Parrot Trust – Grey Parrot
2. Wikipedia – Grey parrot

Son güncelleme: 4 Kasım 2026